eΘέμις/Νομολογία/ΕΔΔΑ: «Αδυναμία αντιμετώπισης της ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών»
ΕΔΔΑ: «Αδυναμία αντιμετώπισης της ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών»
Με την απόφαση της 23ης Μαΐου 2017, στην υπόθεση Bălșan κατά Ρουμανίας (Αριθμός προσφυγής 49645/09), το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) έκρινε ότι υπήρξε παραβίαση των άρθρων 3 και 14 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ), όσον αφορά την απαγόρευση της απάνθρωπης μεταχείρισης και των διακρίσεων λόγω αδυναμίας των αρχών να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών.
Ως προς τα γεγονότα, η προσφεύγουσα, Ρουμάνα υπήκοος, ανέφερε ότι ο πρώην σύζυγός της ήταν βίαιος προς την ίδια και τα παιδιά τους σε πολλές περιπτώσεις καθ’ όλη τη διάρκεια του γάμου τους. Κατά τη διαδικασία του διαζυγίου τους οι επιθέσεις του εναντίον της εντατικοποιήθηκαν και η προσφεύγουσα υπέβαλε σειρά καταγγελιών στην αστυνομία. Η προσφεύγουσα κατήγγειλε, ενώπιον του ΕΔΔΑ, ότι είχε υποστεί βία από τον σύζυγό της και ότι οι κρατικές αρχές δεν είχαν κάνει τίποτα για να την σταματήσουν ή να την αποτρέψουν από το να ξανασυμβεί.
Αρχικά, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι η σωματική βία που υπέστη η προσφεύγουσα είχε καταγραφεί σε ιατροδικαστικές και αστυνομικές αναφορές. Ήταν, πράγματι, ανησυχητικό το γεγονός ότι, στο επίπεδο της έρευνας και ενώπιον των δικαστηρίων, οι εθνικές αρχές θεώρησαν ότι οι πράξεις οικιακής βίας δεν ήταν αρκετά σοβαρές ώστε να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ποινικού δικαίου. Συναφώς, επιβάλλεται να υπομνησθεί, ότι το επίκεντρο της υπόθεσης ήταν το ζήτημα της ατιμωρησίας για πράξεις οικιακής βίας. Η προσφεύγουσα είχε κάνει πλήρη χρήση των ένδικων μέσων που παρέχει η ποινική διαδικασία, αλλά οι εθνικές αρχές, αν και γνώριζαν την κατάστασή της, δεν έλαβαν τα κατάλληλα μέτρα για να τιμωρήσουν τον δράστη και να αποτρέψουν περαιτέρω επιθέσεις. Συναφώς, το ΕΔΔΑ έκρινε, ομόφωνα, ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 3 της ΕΣΔΑ.
Περαιτέρω, πρέπει να εξεταστεί το άρθρο 14 ΕΣΔΑ σε συνδυασμό με το άρθρο 3 ΕΣΔΑ. Η παράλειψη ενός κράτους να προστατεύσει τις γυναίκες από την ενδοοικογενειακή βία παραβιάζει το δικαίωμά τους για ίση προστασία βάσει του νόμου. Οι επίσημες στατιστικές έδειξαν ότι η ενδοοικογενειακή βία ήταν ανεκτή ως φυσιολογική σε πολλές περιπτώσεις στη Ρουμανία και ότι ένας μάλλον μικρός αριθμός αναφερθέντων περιστατικών είχαν ως συνέπεια την διενέργεια ποινικών ερευνών. Ο αριθμός των θυμάτων της ενδοοικογενειακής βίας αυξανόταν κάθε χρόνο, καθώς η μεγάλη πλειοψηφία των θυμάτων ήταν γυναίκες. Τα παραπάνω στοιχεία, άλλωστε, επιβεβαίωναν προηγούμενα πορίσματα της Επιτροπής για την Εξάλειψη των Διακρίσεων κατά των Γυναικών των Ηνωμένων Εθνών.
Οι εθνικές αρχές γνώριζαν ότι ο σύζυγος της προσφεύγουσας είχε ξεσπάσει επανειλημμένα σε βία εναντίον της. Επομένως, οι αρχές είχαν αποστερήσει το εθνικό νομικό πλαίσιο από το σκοπό του, διαπιστώνοντας μάλιστα ότι η προσφεύγουσα προκάλεσε την ενδοοικογενειακή βία, ότι η βία δεν παρουσίαζε κίνδυνο για την κοινωνία και ότι δεν ήταν συνεπώς «αρκετά σοβαρή» ώστε να απαιτεί ποινικές κυρώσεις. Προς τούτο, ενήργησαν με τρόπο που ήταν ασυνεπής με τα διεθνή πρότυπα για τη βία κατά των γυναικών και ιδίως σχετικά με την ενδοοικογενειακή βία. Η παθητικότητα των αρχών στην υπόθεση ήταν επίσης εμφανής από την αποτυχία τους να εξετάσουν τυχόν προστατευτικά μέτρα για την προσφεύγουσα, παρά τα επανειλημμένα αιτήματά της προς την αστυνομία, τον εισαγγελέα και τα δικαστήρια. Εντούτοις, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι λαμβάνοντας υπόψη την ιδιαίτερη ευπάθεια των θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας, οι αρχές θα έπρεπε να εξετάσουν λεπτομερέστερα την κατάσταση της προσφεύγουσας.
Η βία που υπέστη η προσφεύγουσα μπορούσε να θεωρηθεί ως βία λόγω φύλου, η οποία αποτελεί μορφή διάκρισης κατά των γυναικών. Παρά τη θέσπιση από την κυβέρνηση ενός νόμου και μιας εθνικής στρατηγικής για την πρόληψη και την καταπολέμηση της ενδοοικογενειακής βίας, η συνολική αδράνεια του δικαστικού συστήματος και η ατιμωρησία που απολάμβαναν οι δράστες, όπως διαπιστώθηκε στην υπόθεση αυτή, έδειξε ότι η δέσμευση για ανάληψη κατάλληλης δράσης για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας ήταν ανεπαρκής. Το ποινικό σύστημα, όπως λειτούργησε στην συγκεκριμένη υπόθεση, δεν παρουσίασε επαρκές αποτρεπτικό αποτέλεσμα ικανό να εξασφαλίσει την αποτελεσματική πρόληψη παράνομων πράξεων του συζύγου της προσφεύγουσας κατά της προσωπικής ακεραιότητάς της. Συνακολούθως, το ΕΔΔΑ έκρινε, ομόφωνα, ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 14 της ΕΣΔΑ σε συνδυασμό με το άρθρο 3 της ΕΣΔΑ.
Συγκεφαλαιωτικά, το ΕΔΔΑ έκρινε, ομόφωνα, ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 3 της ΕΣΔΑ, όσον αφορά την απαγόρευση της απάνθρωπης μεταχείρισης, λόγω αδυναμίας των αρχών να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα (θετικές υποχρεώσεις) για την προστασία της προσφεύγουσας από την ενδοοικογενειακή βία. Επιπλέον, το ΕΔΔΑ έκρινε, ομόφωνα, ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 14 της ΕΣΔΑ (σε συνδυασμό με το άρθρο 3 ΕΣΔΑ), όσον αφορά την απαγόρευση των διακρίσεων, λόγω αδυναμίας των αρχών να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών.
Παραβίαση άρθρων 3 και 14 της ΕΣΔΑ: Η παράλειψη ενός κράτους να προστατεύσει τις γυναίκες από την ενδοοικογενειακή βία παραβιάζει το δικαίωμά τους για ίση προστασία βάσει του νόμου.
Παραβίαση άρθρων 3 και 14 της ΕΣΔΑ: Η παράλειψη ενός κράτους να προστατεύσει τις γυναίκες από την ενδοοικογενειακή βία παραβιάζει το δικαίωμά τους για ίση προστασία βάσει του νόμου.
Ζητούνται Δικηγόρος και Ασκούμενος/η ΔικηγόροςΑΓΓΕΛΙΕΣ|March 24, 2026Δικηγορική εταιρεία στο Κολωνάκι αναζητά νέο Δικηγόρο και Ασκούμενος/η Δικηγόρο.Continue Reading
Ζητούνται Δικηγόρος και Ασκούμενος/η Δικηγόρος
Δικηγορική εταιρεία στο Κολωνάκι αναζητά νέο Δικηγόρο και Ασκούμενος/η Δικηγόρο.
«Μετανάστευση – Άσυλο – Ιθαγένεια: Υπό το πρίσμα των πρόσφατων Νομοθετικών εξελίξεων»ΕΙΔΗΣΕΟΓΡΑΦΙΑ|March 04, 2026«Μετανάστευση – Άσυλο – Ιθαγένεια: Υπό το πρίσμα των πρόσφατων Νομοθετικών εξελίξεων».Continue Reading
«Μετανάστευση – Άσυλο – Ιθαγένεια: Υπό το πρίσμα των πρόσφατων Νομοθετικών εξελίξεων»
«Μετανάστευση – Άσυλο – Ιθαγένεια: Υπό το πρίσμα των πρόσφατων Νομοθετικών εξελίξεων».
Νομική Σχολή ΕΚΠΑ: Ψηφιακό Νομικό Περιοδικό “The Art of Crime” (Τεύχος 15ο)ΕΙΔΗΣΕΟΓΡΑΦΙΑ|February 25, 2026Σας ενημερώνουμε ότι κυκλοφόρησε το 15ο Τεύχος του ψηφιακού νομικού περιοδικού “The Art of Crime” (theartofcrime.gr/nov-2025) που εκδίδεται από το Εργαστήριο Ποινικών και Εγκληματολογικών Ερευνών της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ.Continue Reading
Νομική Σχολή ΕΚΠΑ: Ψηφιακό Νομικό Περιοδικό “The Art of Crime” (Τεύχος 15ο)
Σας ενημερώνουμε ότι κυκλοφόρησε το 15ο Τεύχος του ψηφιακού νομικού περιοδικού “The Art of Crime” (theartofcrime.gr/nov-2025) που εκδίδεται από το Εργαστήριο Ποινικών και Εγκληματολογικών Ερευνών της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ.
Δελτίο Ενημέρωσης των επιστημονικών Εκδηλώσεων και Συνεδρίων που διοργανώνει η Ένωση Ελλήνων Νομικών e-Θέμις.
ΣτΕ: Αντισυνταγματικό το σύστημα κινήτρων του Ν.Ο.Κ.ΕΙΔΗΣΕΟΓΡΑΦΙΑ|January 28, 2025Με τις 146, 147, 148, 149/2025 αποφάσεις της Ολομελείας κρίθηκε, μεταξύ άλλων, ότι ο λόγος για τον οποίον οι οικείες διατάξεις κρίνονται αντισυνταγματικές στοιχεί προς παγία νομολογία του Δικαστηρίου, την οποία ο νομοθέτης δεν έλαβε υπόψη κατά τη θέσπιση του Ν.Ο.Κ. (ν. 4067/2012), προκειμένου να διαφυλάξει την αρχή της ασφάλειας δικαίου. Η αρχή αυτή υπηρετείται όταν η νομολογία των ανωτάτων Δικαστηρίων λαμβάνεται υπόψη κατά τη νομοθέτηση.
Κατόπιν τούτων, το Δικαστήριο έκρινε ότι τα αποτελέσματα της αντισυνταγματικότητας πρέπει να μην καταλάβουν τις οικοδομικές άδειες, των οποίων η υλοποίηση (οικοδομικές εργασίες) έχει αποδεδειγμένα αρχίσει έως και τις 11/12/2024, ημερομηνία κατά την οποία το Δικαστήριο, δια του Προέδρου, προέβη σε ανακοίνωση του περιεχομένου της παρούσας απόφασης.Continue Reading
ΣτΕ: Αντισυνταγματικό το σύστημα κινήτρων του Ν.Ο.Κ.
Με τις 146, 147, 148, 149/2025 αποφάσεις της Ολομελείας κρίθηκε, μεταξύ άλλων, ότι ο λόγος για τον οποίον οι οικείες διατάξεις κρίνονται αντισυνταγματικές στοιχεί προς παγία νομολογία του Δικαστηρίου, την οποία ο νομοθέτης δεν έλαβε υπόψη κατά τη θέσπιση του Ν.Ο.Κ. (ν. 4067/2012), προκειμένου να διαφυλάξει την αρχή της ασφάλειας δικαίου. Η αρχή αυτή υπηρετείται όταν η νομολογία των ανωτάτων Δικαστηρίων λαμβάνεται υπόψη κατά τη νομοθέτηση.
Κατόπιν τούτων, το Δικαστήριο έκρινε ότι τα αποτελέσματα της αντισυνταγματικότητας πρέπει να μην καταλάβουν τις οικοδομικές άδειες, των οποίων η υλοποίηση (οικοδομικές εργασίες) έχει αποδεδειγμένα αρχίσει έως και τις 11/12/2024, ημερομηνία κατά την οποία το Δικαστήριο, δια του Προέδρου, προέβη σε ανακοίνωση του περιεχομένου της παρούσας απόφασης.
ΣτΕ: Ειδική διοικητική διαδικασία χωριστή από την εκούσια δικαιοδοσία η εγγγραφή στο Εθνικό Μητρώο Υποψηφίων Θετών ΓονέωνΝΟΜΟΛΟΓΙΑ|July 05, 2023ΣτΕ 1154/2023 Δ΄ Τμ. 7μ.Continue Reading
ΣτΕ: Ειδική διοικητική διαδικασία χωριστή από την εκούσια δικαιοδοσία η εγγγραφή στο Εθνικό Μητρώο Υποψηφίων Θετών Γονέων
Προκηρύξεις, Διαγωνισμοί και Αγγελίες για δικηγόρους, ασκούμενους & νομικούς.
Σημαντικές δικαστικές αποφάσεις, ιδίως των ανωτάτων δικαστηρίων της χώρας
Οι νόμοι που έχουν δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως
Για νομικούς & δικηγόρους από εκπαιδευτικούς φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Εκδηλώσεις Nομικού Eνδιαφέροντος από ποικίλους θεσμικούς Φορείς
Διεθνή Νομικά Νέα και Αρθρογραφία, Νομολογία ΕΔΔΑ και αποφάσεις Διεθνών Δικαστηρίων
Ανακοινώσεις ΔΣΑ, δικαστικών ενώσεων, ανεξάρτητων αρχών, θεσμικών φορέων.
ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ e-ΘΕΜΙΣ
Ο Κατάλογος Συνεδρίων και Εκδηλώσεων που έχει διοργανώσει η Ένωση Ελλήνων Νομικών
